Page 198 - Cost-Benefit Analysis of agricultural waste management methods
P. 198
จำเป\นตDองคำนึงถึงความคุDมคIาในการลงทุน ความสามารถในการสรDางรายไดDใหDแกIเกษตรกร (Esher
Hsu, 2021) เพื่อเป\นแรงจูงใจในการปรับเปลี่ยนพฤติกรรมของเกษตรกรทดแทนการเผา ทั้งนี้ความ
คุDมคIาในการลงทุนขึ้นอยูIกับเทคโนโลยีในการผลิต เชIน การไถกลบอาจมีหลายวิธี แตIจากการลงพื้นที่และ
สัมภาษณ1เชิงลึกเกษตรกรและเจDาหนDาที่รัฐที่เกี่ยวขDอง พบวIา การไถกลบแบบไมIกลับกองเป\นวิธีการที่งIาย
และสะดวกมากที่สุด นอกจากนี้ปจจัยที่กำหนดความคุDมคIาในการลงทุนอีกประการ คือ ปริมาณเศษวัสดุ
เหลือใชDทางการเกษตรแตIละประเภทที่ตDองมีปริมาณเพียงพอ และหากพิจารณาความคุDมคIาในการลงทุน
ดDานเศรษฐศาสตร1ที่มีตDนทุนคIาเสียโอกาสจากการใชDเศษวัสดุเพื่อทำปุย ราคาเศษวัสดุเป\นปจจัยสำคัญ
ตIอความคุDมคIาในการลงทุน แมDในการศึกษาครั้งนี้เป\นการนำเสนอภาพรวมในการจัดการเศษวัสดุเหลือใชD
ทางการเกษตรในทางเลือกอื่น ๆ ทดแทนการเผาโดยมีฐานการคิดคำนวณจากขDอมูลในปT พ.ศ.2564
แตIการประหยัดตIอขนาด (Economy of scale) เป\นอีกหนึ่งสาเหตุที่ทำใหDเกิดความคุDมคIาในการลงทุน
ไดD(Esher Hsu, 2021)
จากการศึกษาการวิเคราะห1ความอIอนไหวในแตIละกรณี การเปลี่ยนแปลงผลตอบแทนสIงผล
ตIอความคุDมคIาในการลงทุนมากกวIาการเปลี่ยนแปลงดDานตDนทุนในแตIละทางเลือก ดังนั้นแนวทางสIงเสริม
การปรับเปลี่ยนพฤติกรรมการจัดการเศษวัสดุเหลือใชDทางการเกษตรทดแทนการเผา การใหDราคารับซื้อ
ผลผลิตจากแหลIงเพาะปลูกที่มีการจัดการอื่น ๆ แทนการเผา เป\นอีกแนวทางที่สามารถชIวยไดD ใน
ประเทศไทยเห็นไดDเชิงประจักษ1จากกรณีการขายอDอยสดใหDโรงงาน ซึ่งสามารถลดอDอยไฟไหมDไดDถึงรDอยละ
50.35 (สำนักงานคณะกรรมการอDอยและน้ำตาล, 2564) แนวทางการสนับสนุนดังกลIาวยังคงใชDในหลาย
ๆ ประเทศ อาทิเชIน ประเทศไตDหวัน มีการสนับสนุนราคารับซื้อผลผลิตจากแหลIงผลิตที่มีการใชDปุย
อินทรีย1ในพื้นที่เพาะปลูกที่มีอัตราแตกตIางกันตามรูปแบบการเพาะปลูก ไดDแกI พื้นที่เพาะปลูกแบบทั่วไป
และพื้นที่เพาะปลูกแบบออแกนิค (Esher Hsu, 2021) และประเทศจีน มีการเสนอใหDมีการสนับสนุน
ทางดDานราคาเพื่อลดการเผาไหมDในที่โลIง (Bo Yu, 2022) สอดคลDองกับขDอมูลจากการสัมภาษณ1เกษตรกร
และเจDาหนDาที่ภาครัฐที่เกี่ยวขDอง กลIาววIาการจูงใจดDานราคาเป\นนโยบายที่ควรสIงเสริมและมีความเป\นไป
ไดDที่จะชIวยลดพื้นที่เผาไหมDในกรณีพื้นที่เกษตร
ถึงแมDวIาผลตอบแทนจะสIงผลตIอการเปลี่ยนแปลงความคุDมคIาในการลงทุนในสัดสIวนที่มากกวIา
การเปลี่ยนแปลงจากตDนทุน แตIการสนับสนุนดDานตDนทุนก็ไมIสามารถละเลยไดD จากการลงพื้นที่ พบวIา
เกษตรกรสIวนใหญIไมIมีความรูDในการจัดการเศษวัสดุเหลือใชDทางการเกษตรในรูปแบบอื่น ๆ พรDอมทั้งตั้ง
คำถามบIอยครั้งในประเด็นตDนทุนหากมีการเปลี่ยนรูปแบบการจัดการ เนื่องจากการเผาเป\นวิธีการ
ประหยัดและรวดเร็วที่สุด ดังนั้นหากภาครัฐมีการใหDความรูDโดยเริ่มจากการแสดงตDนทุนผลตอบแทนใน
แตIละทางเลือกใหDเกษตรกรรับทราบ พรDอมทั้งแนะนำวิธีการดำเนินการในทางเลือกอื่น ๆ ใหDแกIเกษตรกร
และมีการสนับสนุนดDานตDนทุน ทั้งในสIวนของเครื่องจักร เงินทุน ก็จะสามารถชIวยกระตุDนความตระหนักรูD
และสรDางแรงจูงใจผIานเครื่องมือทางเศรษฐศาสตร1ไดD
191

