Page 197 - Cost-Benefit Analysis of agricultural waste management methods
P. 197
แบบไมIกลับกอง เป\นทางเลือกที่ดีที่สุดในการจัดการเศษวัสดุเหลือใชDทางการเกษตรที่เกิดจากการปลูก
ขDาว โดยการลงทุน 1 บาทสามารถสรDางรายไดDถึง 5.22 บาท (B/C ratio = 5.22)
ในสIวนของเศษวัสดุเหลือใชDจากการเพาะปลูกขDาวโพด พบวIา การทำปุยหมักแบบไมIกลับกอง
เป\นทางเลือกที่ดีที่สุดสำหรับเกษตรกรผูDปลูกขDาวโพดเชIนเดียวกับกรณีของการจัดการเศษวัสดุเหลือใชD
ทางการเกษตรที่เกิดจากการปลูกขDาว โดยการลงทุน 1 บาทสามารถสรDางรายไดDใหDแกIเกษตรกร 3.34
บาท (B/C ratio = 3.34) อยIางไรก็ตามในกรณีมีขDอสังเกตในเรื่องของตDนทุนคIาเสียโอกาสจากการใชDเศษ
วัสดุเหลือใชDทางการเกษตรจากการปลูกขDาวโพดที่คIอนขDางสูง
สำหรับการจัดการเศษวัสดุเหลือใชDที่ไดDจากการปลูกอDอย ไมIสามารถนำมาไถกลบไดDเนื่องจาก
เกษตรกรจะมีการเก็บอDอยตอไวDปลูกในรอบการผลิตถัดไป โดยเกษตรกรจะใชDอDอยตอ 3-4 รอบการผลิต
ทำใหDอาจไมIเหมาะกับวิธีการทำไถกลบ สำหรับอDอย การผลิตไฟฟาจะเป\นทางเลือกที่ดีที่สุด แมDผลการ
วิเคราะห1ในสIวนของทางเลือกที่ 3 การผลิตไฟฟาชีวมวล เป\นการนำเสนอผลในรูปแบบการวิเคราะห1
ความคุDมคIาในการลงทุนตIอโรงฟา 1 โรง ตัวชี้วัดความคุDมคIาในการลงทุน คือ NPV B/C ration ยังคงมีคIา
สูงกวIาในกรณีทางเลือกที่ 2 การทำปุยหมักแบบไมIกลับกอง ซึ่งในผลตอบแทนจากการลงทุนตลอดอายุ
โครงการถึงรDอยละ 71 (IRR = 71%) และในการลงทุน 1 บาท จะไดDผลตอบแทนคืนมา 4.31 บาท (B/C
ratio = 4.31) อยIางไรก็ตามแมDการผลิตไฟฟาจะเป\นแนวทางที่ดีที่สุดเพื่อทดแทนการเผาในกรณีของเศษ
วัสดุจากการปลูกอDอย แตIการลงทุนในการกIอสรDางโรงไฟฟาชีวมวลมีตDนทุนคงที่ ไดDแกI คIากIอสรDางสูงมาก
ดังนั้น อาจเป\นทางเลือกที่ดีที่สุดในการจัดการ แตIอาจไมIไดDดีที่สุดสำหรับเกษตรกร หากตDองการสIงเสริม
ในเกิดการจัดการเศษวัสดุเหลือใชDทางการเกษตรโดยการผลิตไฟฟา รัฐบาลควรเขDามารIวมทุนหรือผลักดัน
ผIานหนIวยงานรัฐ/เอกชน ที่สามารถมั่นใจไดDวIา ผลไดDจากปรับเปลี่ยนรูปแบบการเผาไปเป\นการผลิต
ไฟฟาจะยังผลไดDดDานรายไดDใหDเกษตรกรโดยแทDจริงมิไดDตกสูIพIอคDาคนกลางหรือผูDรวบรวมเศษวัสดุเหลือใชD
(ตารางที่ 61)
ตารางที่ 61 สรุปตDนทุนผลตอบแทนการจัดการเศษวัสดุเหลือใชDทางการเกษตรจากทางเลือกตIาง ๆ
การจัดการเศษวัสดุ ขXาว ขXาวโพด อXอย
เหลือใชXทาง NPV BCR IRR NPV BCR IRR NPV BCR IRR
การเกษตร (ลXานบาท) (%) (ลXานบาท) (%) (ลXานบาท) (%)
ไถกลบ 250,607 1.96 3642 29,218 2.09 na. - - -
การทำปุยอินทรีย' 374,380 5.22 na. 192,964 3.34 na. 681,936 4.18 na.
การผลิตไฟฟา 3,699 3.67 37 696 1.20 8 7,018 4.31 71
ที่มา: ทีมวิจัย (2565)
อยIางไรก็ตามในสIวนของการเลือกรูปแบบการจัดการเศษวัสดุเหลือใชDทางการเกษตรยังคงเป\น
ปญหาที่ยากในเกือบทุกประเทศ และตDองพิจารณาหลายดDาน ทั้งเรื่องของตDนทุน เทคโนโลยี
การสนับสนุนของภาครัฐ (Bin Wang et.al, 2016) และการสIงเสริมทางเลือกอื่น ๆ ทดแทนการเผา
190

