Page 90 - Cost-Benefit Analysis of agricultural waste management methods
P. 90
5.1.1.5 นโยบายหรือมาตรการสร4างการรับรู4 แรงจูงใจและการสนับสนุน
กระทรวงเกษตรและสหกรณ1 ไดDจัดทำแนวทางการปองกันและแกDไขปญหาการเผาในพื้นที่
เกษตรกรรม ปT 2563/64 โดยมีมาตรการสรDางการรับรูDใหDแกIเกษตรกร ทั้งการจัดทำสื่อประชาสัมพันธ1
เชIน แผIนพับ สื่อวิดิทัศน1 สื่อวิทยุ รถกระจายเสียง เพื่อสรDางการรับรูDแกIเกษตรกร โดยเฉพาะเกษตรกร
ในพื้นที่เปาหมาย มีการดำเนินการจัดกิจกรรมรณรงค1การหยุดเผาในพื้นที่เกษตรกรรม และรณรงค1
สIงเสริมการใชDเศษวัสดุเพื่อทดแทนการเผา รวมถึงจัดหนIวยปฏิบัติการระดับพื้นที่ (Mobile Unit)
เพื่อเยี่ยมเยียนเกษตรกรและแนะนำ ประชาสัมพันธ1ใหDความรูD ดDานเกษตรปลอดการเผาและรณรงค1
งดเผาในชIวงเวลาการดำเนินมาตรการหDามเผาเด็ดขาดในพื้นที่ (กระทรวงเกษตรและสหกรณ1, 2563)
นอกจากนี้ ภาครัฐยังคงดำเนินนโยบายกำหนดโควตาในการรับซื้ออDอยไฟไหมD โดยกระทรวง
อุตสาหกรรม ที่ไดDมีนโยบายใหDโรงงานรับซื้ออDอยไฟไหมDไมIเกินรDอยละ 50 ตIอวัน รวมทั้งการชIวยเหลือ
ปจจัยการผลิตเฉพาะชาวไรIอDอยที่ตัดอDอยสดในฤดูกาลผลิตปT 2562/63 สIงผลใหDปริมาณอDอยไฟไหมDในฤดู
ผลิตปT 2562/63 ลดลงโดยมีปริมาณอDอยไฟไหมD 37.18 ลDานตัน คิดเป\นรDอยละ 49.65 ของปริมาณอDอย
เขDาหีบทั้งหมด สามารถลดพื้นที่การเผาอDอยของประเทศไทยไดD 1.2 ลDานไรI (ไทยรัฐออนไลน1, 2563) และ
ไดDขับเคลื่อนตIอมาในฤดูกาลผลิต 2563/64 โดยคณะกรรมการอDอยและน้ำตาลทราย กระทรวง
อุตสาหกรรม ไดDกำหนดมาตรการ แนวทางในการดำเนินงานลดปริมาณอDอยไฟไหมD ฤดูกาลผลิต
2563/64 ไดDแกI การจัดหาเครื่องสางใบอDอยใหDเกษตรกรยืมใชDเก็บเกี่ยวผลผลิตทดแทนการเก็บเกี่ยวดDวย
แรงงานและการเผาไมIนDอยกวIา 80 เครื่อง กำหนดมาตรการหักเงินจากอDอยไฟไหมD 30 บาทตIอตันอDอย
และมาตรการกำหนดโควตารับซื้ออDอยไฟไหมDของโรงงานไมIเกินรDอยละ 20 ของปริมาณรับซื้ออDอย
ทั้งฤดูกาลของโรงงานนั้น ๆ (กระทรวงเกษตรและสหกรณ1, 2564) ซึ่งการกำหนดมาตรการและแนวทาง
ดังกลIาว นอกจากจะเป\นการชIวยเหลือเกษตรกรที่ตัดอDอยสดขายใหDมีรายไดDเพิ่มขึ้นมากกวIาการขายอDอย
ไฟไหมD ในระยะยาวยังเป\นการลดปญหาการเกิดฝุนละออง ลดมลพิษทางอากาศ จากการลดการเผา
เศษวัสดุเหลือใชDทางการเกษตรจากอDอยอีกดDวย โดยทั้งหมดที่กลIาวมาขDางตDนจะเห็นไดDถึงภาพการ
พยายามบรรเทาปญหาสิ่งแวดลDอมที่เกิดจากการจัดการวัสดุเหลือใชDทางการเกษตรโดยเฉพาะการเผาใน
ที่โลIง แตIการแกDปญหาดังกลIาวยังคงเป\นการเนDนปองกันมากกวIาแกDไข รัฐบาลและหนIวยงานราชการที่
เกี่ยวขDองมีความพยายามเป\นอยIางมากในการออกมาตรการเพิ่มเติมตIาง ๆ เพื่อดูแลปญหาจากการ
จัดการวัสดุเหลือใชDอยIางไมIเหมาะสม โดยเฉพาะอยIางยิ่งการเผาในที่โลIง อยIางไรก็ตามแมDวIายุทธศาสตร1
หรือแผนปฏิบัติงานขDางตDนอาจยังตDองเผชิญขDอทDาทายในเรื่องการใหDความรIวมมือของชุมชน การขาด
แรงจูงใจใหDทุกภาคสIวนรIวมกันแกDปญหา ซึ่งแรงจูงใจทางการเงิน/เศรษฐศาสตร1 นIาจะเป\นทางออกหนึ่ง
ที่จะกระตุDนใหDเกษตรกรหันมารIวมมือมากขึ้น (ธนพร ตั้งตระกูลและคณะ, 2563) ซึ่งสอดคลDองกับ
(วิลาวรรณ นDอยภาและวาสิฐี ภักดีลุน, 2564) ที่เห็นวIาหากมีการสIงเสริมการผลิตที่เป\นมิตรกับ
สิ่งแวดลDอมใหDกับโรงงานตIาง ๆ อาทิ การปองกันมลพิษอยIางยั่งยืน การอนุรักษ1ทรัพยากรธรรมชาติ
รวมถึงการสนับสนุนงบประมาณ หรือลดดอกเบี้ยเงินกูDการเชIาซื้อเครื่องจักรใหDกับเกษตรกร เชIน รถตัด
85

